Nhân viên kêu công việc không phù hợp, sếp than cấp dưới thiếu kỹ năng, chưa sáng tạo. Cách nào để có được công việc mơ ước vẫn là cuộc tìm kiếm của biết bao người trong xã hội?
Dưới đây là mối tương quan giữa 7 nguyên tắc mà Tiến sĩ Gerald Nadler và Tiến sĩ Shozo Hibino đã mô tả với việc săn việc làm.
1. Nguyên tắc về sự khác nhau độc đáo:
Mặc dù có một số điểm tương đồng, mỗi vấn đề luôn tồn tại một sự khác nhau độc đáo và phải được xem như một vấn đề hoàn toàn khác lạ và mới mẻ. Cũng vậy, mỗi một người đang tìm kiếm một việc làm mới mang trong người những năng lực chuyên môn, phẩm chất riêng và kinh nghiệm làm việc rất khác nhau và những yếu tố này sẽ ảnh hưởng đến quá trình tìm việc làm. Do đó, vị trí cần tìm kiếm và những hành động cần thiết để đạt được vị trí đó tuy có thể tương tự nhau về nhiều mặt nhưng lại rất khác nhau đối với mỗi cá nhân, cũng như sẽ rất khác nhau vào những thời điểm khác nhau trong đời mỗi người. Trước đây bạn đã từng thành công trong việc tìm việc làm không có nghĩa là lần này bạn cũng có thể bắt tay vào tìm kiếm công việc theo cách cũ.
2. Nguyên tắc triển khai mục đích:
Giải quyết vấn đề một cách sáng tạo và hiệu quả đòi hỏi phải tập trung vào mục đích và những tầng mục đích lớn hơn. Thay vì nhìn vào vấn đề, hãy chú ý đến những điều bạn mong muốn đạt được thông qua hành động dựa trên tầm nhìn tổng quan và dài hạn. Sự tập trung này giúp bạn loại bỏ những yếu tố không quan trọng, nhờ đó không chọn sai vấn đề cần xử lý.
Thoạt tiên, mục đích của việc tìm việc làm là “có việc làm”. Tuy vậy, thay vì dừng lại ở đó, bạn hãy tự hỏi tiếp: “Mục đích của việc có việc làm là gì?” Câu trả lời đại khái sẽ là “Để có tiền”. Một lần nữa, bạn hãy tự hỏi: “Mục đích của có tiền là gì?” Tiếp tục với câu hỏi này cho đến khi bạn không tìm ra được một mục đích nào lớn hơn nữa. Hệ thống cấp mục đích của “tìm việc làm” sẽ có kết quả tương tự như sau:
- Có việc làm
- Có tiền
- Sắm sửa đồ đạc
- Chăm sóc gia đình
- Hưởng thụ cuộc sống mình hằng mơ ước
- Cảm thấy hài lòng và thanh thản
Mục đích to lớn cuối cùng, “cảm thấy thanh thản và hài lòng”, giúp bạn xác định những thông tin cần thiết và xác định xem giải pháp bạn đưa ra có thích hợp trong trường hợp này hay không.
3. Nguyên tắc giải pháp tiếp theo:
Bằng cách tư duy ngược lại từ một giải pháp lý tưởng, bạn có thể đưa ra những ý tưởng sáng tạo và hiệu quả hơn cho vấn đề hiện tại. Như vậy, trong khi cân nhắc loại công việc sẽ theo đuổi, việc đầu tiên bạn cần làm là hình dung một công việc mà bạn hi vọng mình sẽ đạt được sau năm hay mười năm nữa. Sau đó hãy tự hỏi xem liệu công việc bạn đang tìm kiếm có giúp bạn đạt đến viễn cảnh đó hay không. Nếu không, bạn sẽ phải tìm kiếm một công việc khác.
4. Nguyên tắc thiết lập hệ thống:
Trong quá trình hình thành giải pháp cho một vấn đề, mỗi người phải xét đến một hệ thống lớn hơn nhằm xác định những yếu tố liên quan đến việc hoạch định giải quyết vấn đề. Trong trường hợp của người đi tìm việc, hệ thống này có thể bao gồm các thành viên trong gia đình, bạn bè và có thể là cả cộng đồng.
Do đó, câu hỏi “Quyết định này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến mỗi thành viên khác trong gia đình, đến quan hệ gia đình, và đến những mối quan hệ xã hội của mình?” cũng là một điều phải cân nhắc. Bằng cách xem xét những nhu cầu đó của mình, bạn sẽ hiểu rõ hơn nhiều về loại công việc, vị trí, trách nhiệm, thời gian làm việc và nhu cầu công tác phù hợp.
5. Nguyên tắc thu thập thông tin có giới hạn:
Nguyên lý này có thể là nguyên tắc gây tranh cãi nhiều nhất khi phát biểu rằng có quá nhiều thông tin sẽ làm giảm khả năng nhận diện và đưa ra những giải pháp thay thế đầy sáng tạo. Thông tin dư thừa có thể tạo nên một định kiến, khiến họ bị xao lãng mục đích và không thể nhận ra những khả năng sáng tạo khác.
Trong trường hợp tìm việc làm, bạn có thể dễ dàng thu thập hàng đống thông tin về một số công ty và những vị trí để ngỏ. Tuy nhiên, phần lớn những thông tin này không phù hợp với mục đích của bạn. Trong khi tìm kiếm thông tin về những công ty mà bạn hi vọng sẽ vào làm, đừng quên đi mục đích cuối cùng của cuộc tìm kiếm. Bạn thu thập thông tin không phải để viết một cuốn luận văn về công ty đó. Mục đích của bạn là có được một công việc phù hợp, đáp ứng nhu cầu của bạn và gia đình.
6. Nguyên tắc lôi kéo người khác tham gia:
Những ai hỗ trợ bạn trong việc thực thi giải pháp bạn đưa ra cũng cần tham gia quá trình hình thành giải pháp. Ngoài ra, bạn cần giữ cho giải pháp cơ bản ban đầu có độ tùy biến cao để từng cá nhân tham gia thực thi giải pháp có điều kiện cá nhân hóa cách thực hiện nhằm thỏa mãn nhu cầu của họ cũng như đạt đến mục tiêu chung.
Như vậy, việc tham khảo các thành viên trong gia đình và những người đóng vai trò quan trọng trong công cuộc tìm kiếm việc làm của bạn là một phần không thể thiếu của quá trình đó. Khi họ cảm nhận được sự đóng góp của mình, họ sẽ dễ dàng bày tỏ tình cảm và hỗ trợ bạn những lúc cần thiết. Thêm vào đó, họ sẽ thông cảm và không chiếm lấy nhiều thời gian cũng như sức lực của bạn khi họ biết được ý định của những việc bạn đang làm.
7. Nguyên tắc cải tiến liên tục:
Con đường đưa đến một tương lai tốt đẹp hơn được xây dựng trên một chuỗi những giải pháp hướng mục tiêu. Điều cốt yếu là bạn phải nhận ra mỗi một vấn đề đều là một thành tố của một vấn đề lớn hơn. Chúng không tồn tại riêng lẽ và giải pháp đưa ra không phải là giải pháp cuối cùng. Khi bạn đạt được một giải pháp, kết quả của nó sẽ là những vấn đề-mục tiêu khác phát sinh. Ví dụ, mục tiêu ban đầu của bạn có thể là tìm được công việc bạn yêu thích, sau đó bạn sẽ lại đặt ra mục tiêu hoàn thành tốt công việc, rồi đến mục tiêu thăng tiến từ vị trí đó. Nếu bạn nghĩ mình có thể bình thản ngồi yên trên chiến thắng, bạn đã mắc phải một sai lầm nghiêm trọng. Bạn phải nhận ra rằng đạt đến vị trí đó chỉ là một bước của quá trình cải tiến liên tục - bạn phải không ngừng phát triển, vươn đến những công việc tốt hơn, hoàn thiện khả năng của mình để tiến đến mục tiêu lớn hơn “cảm thấy hài lòng và thanh thản”.
May mắn là nhờ áp dụng quá trình này, bạn có thể đưa ra những giải pháp cực kỳ sáng tạo và hiệu quả, giúp bạn vươn tới những mục tiêu đã đề ra. Việc này đòi hỏi nhiều thời gian và nỗ lực, nhưng kết quả đạt được hoàn toàn xứng đáng.
(Trích cuốn sách "Tư duy đột phá" do Công ty First News phát hành).
