Nhiều nghiên cứu bán lẻ cho thấy tỷ trọng doanh số bán hàng nếu tính trên đầu người ở nông thôn đến 80% so với thành thị 20%, tuy nhiên trên thực tế doanh nghiệp chỉ mới khai thác khoảng 14% thị trường vùng quê.

Một nghiên cứu gần đây của công ty khảo sát thị trường AC Neilsen về cấu trúc bán lẻ cho kết quả: mất cân đối về doanh số bán hàng khu vực nông thôn. Nông thôn có khoảng 60 triệu người tiêu dùng, số lượng các shop hay cửa hàng tạp hóa chiếm 47% (trong số chừng 215.000 cửa hàng tạp hóa trên cả nước), mức tiêu dùng nhanh ước 27% trong doanh số mua bán cả nước mỗi năm 40-50 nghìn tỷ đồng. Thế nhưng tỷ lệ doanh nghiệp bán lẻ đang khai thác thị trường đầy tiềm năng này chỉ đạt nhiều nhất là 25% doanh số đối với công ty được xem đầu tư nhiều nhất, thành công nhất cho người tiêu dùng nông thôn. Còn lại trung bình doanh nghiệp chỉ mới khai thác thị trường này chừng 14%.

Nói như ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Trung tâm khuyến công và tư vấn phát triển công nghiệp tỉnh Trà Vinh, chiều 16/9 trong tọa đàm ở TP HCM về chương trình đưa hàng Việt về nông thôn: "Doanh nghiệp cùng địa phương phải nắm tay nhau gia cố lại thị trường nội địa ở nông thôn vốn đang loang lổ do lâu nay nhà sản xuất trong nước vô tình lướt qua mà chưa tập trung khai thác".

Hầu hết doanh nghiệp Việt Nam chỉ mới chú trọng bán hàng ở thị trường thành thị chứ chưa đầu tư cho khu vực nông thôn. Ảnh: P.A.

Trong khi đó, đánh giá của các chuyên gia kinh tế tại TP HCM rằng nông thôn đang trong quá trình phát triển, đô thị hóa mạnh với rất nhiều yếu tố thiên thời địa lợi để giúp doanh nghiệp có thể kinh doanh có lời lớn ở thị trường này. Đó là tốc độ đô thị hóa cao khiến hạ tầng cơ sở cải thiện đáng kể, quá trình thương mại hóa nông sản được chú trọng, chất lượng đời sống và thu nhập người nông dân đã tăng lên, chính sách kích thích sản xuất nông nghiệp của Nhà nước...

"Trong thời điểm này, nếu doanh nghiệp càng chậm chân khai thác thị trường nông thôn thì càng lỗ", ông Lê Quý Lộc, Phó Tổng giám đốc Công ty sữa Nutifood nhấn mạnh.

Lần đầu tiên, từ tháng 3 năm nay, chương trình đưa hàng Việt về nông thôn được Trung tâm nghiên cứu kinh doanh và hỗ trợ doanh nghiệp (BSA), cùng 40 doanh nghiệp hàng Việt Nam chất lượng cao, phối hợp UBND một số tỉnh, phát động. 6 phiên chợ quê đã diễn ra ở 5 tỉnh: An Giang, Khánh Hòa, Trà Vinh, Bắc Giang, Bến Tre. Mỗi phiên chỉ chào bán hàng trong 24 tiếng đồng hồ nhưng cũng thu hút hơn 20 nghìn lượt khách với doanh số gần 800 triệu đồng, và đủ làm tiếc rẻ người nông dân ở vùng quê "sao không làm luôn 3 ngày liền".

Theo bà Vũ Kim Hạnh, Giám đốc BSA, "Hàng Việt về nông thôn" có 4 mục tiêu. Một, hàng hóa được chính các nhà sản xuất bán trực tiếp tận tay người dân, góp phần quảng bá và tạo sự quan tâm nơi người tiêu dùng đối với hàng Việt. Tiếp theo, từ đó các nhà sản xuất sẽ hiểu rõ hơn nhu cầu của người tiêu dùng nông thôn dựa trên tiếp cận thực tế.

Thứ ba, người bán lẻ tại nông thôn có cơ hội nâng cao kỹ năng bán hàng và khả năng kinh doanh của mình thông qua các hoạt động hỗ trợ từ chương trình hàng Việt. Cuối cùng, nhà phân phối, nhà bán lẻ tại địa phương và nhà sản xuất kết nối được với nhau qua chương trình để hình thành một hệ thống phân phối chuyên nghiệp và phát triển tại từng khu vực thị trường nông thôn.

Chuyên gia marketing Nguyễn Duy Thuận - cùng chung tay hỗ trợ chương trình hàng Việt về nông thôn - đánh giá, sự quay về chú trọng nhiều hơn đối với thị trường nội địa của doanh nghiệp là sự thúc ép từ cuộc suy thoái kinh tế, theo quy luật: chống giảm doanh thu, áp lực tiêu thụ hàng tồn đọng từ các nước khác tại Việt Nam; và một cơ hội kinh doanh mới trong khủng hoảng. "Trong khi đó tỷ trọng bán hàng của doanh nghiệp giữa nông thôn và thành thị đang mất cân đối nên phải điều chỉnh trở lại", ông Thuận nói.

Dự kiến từ nay đến cuối năm, "gánh" hàng Việt sẽ tiếp tục được đưa đến các tỉnh Vĩnh Long, Đồng Tháp, Cà Mau, Vĩnh Phúc, Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu và nhiều địa phương khác.

Phan Anh (theo VnExpress)