(CATP) Trải dài hàng trăm cây số trên tuyến ven biển Bà Rịa - Vũng Tàu là những dãy đồi cát được thiên nhiên kiến tạo qua hàng trăm năm kéo dài từ TP. Vũng Tàu đến Long Hải, Long Điền, Đất Đỏ, Xuyên Mộc (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu) vừa tạo nên vẻ đẹp vừa là “con đê” chắn sóng thần, bão cát... Tuy nhiên, hiện nay các dãy đồi cát này đang từ từ biến mất do tình trạng xây cất lấn chiếm bờ biển.
Sau khi san bằng đồi cát, trụ sở Công ty Bảo đảm an toàn Hàng hải II đã được xây dựng trên đường 3-2
Từ Bãi Sau qua khu vực Chí Linh - Cửa Lấp (TP. Vũng Tàu), các dãy đồi cát thường đi kèm với những rừng dương xanh tốt. Đây chính là “lá phổi”, là bức tường chắn gió hạn chế sự phá hủy của sóng thần (nếu có), chắn bão cát... cho thành phố. Thế nhưng, các dãy đồi cát ở đây đang ngày đêm bị tùng xẻo. Đặc biệt, vài năm gần đây nhiều đồi cát đã biến mất, thay vào đó là những công trình nhà ở, trường học, trụ sở cơ quan, khu du lịch... đã và đang được xây dựng với tốc độ ngày một nhanh.
Thực ra trước đây tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũng như TP. Vũng Tàu đã có chủ trương bảo vệ các đồi cát bằng cách xây dựng hàng rào ở một số nơi với kinh phí hàng tỷ đồng; đồng thời cấm khai thác, vận chuyển cát tại các khu vực này... Tuy nhiên, trong khoảng năm năm trở lại đây nhiều đồi cát ở các con đường 3-2 (Quốc lộ 51C), Võ Thị Sáu, Đô Lương, Bắc Sơn... đã bị “xẻ thịt” (có phép hoặc không phép) một cách không thương tiếc để xây dựng các công trình. Những rừng dương xanh tốt chạy dọc ven biển từ Bãi Sau đến phường 12, TP. Vũng Tàu trên các đồi cát này cũng bị chặt hạ.
Tại các con đường Bắc Sơn (phường 11), Đô Lương (phường 12), nhiều đồi cát đã biến mất, để lại cảnh tan hoang với hầm hố nham nhở, có những nơi trước đây là đồi cát thì nay chỉ còn là những hồ nước rộng hàng hecta. Cũng ở vị trí nhiều đồi cát trước đây được thay bằng những căn nhà xây vội, những lô đất đang được rao bán. Một người dân ở đường Đô Lương (phường 12) bức xúc: “Những đồi cát có chức năng trữ nước ngọt, cân bằng sinh thái đã bị tàn phá không thương tiếc. Họ phá đồi để lấy cát làm vật liệu san lấp, lấy mặt bằng để phân lô, làm nhà... Tình trạng này diễn ra cả một thời gian dài nhưng không thấy các cơ quan chức năng có biện pháp ngăn chặn, xử lý dứt điểm”.
Đi trên đường 3-2 theo hướng từ TP. Hồ Chí Minh về Vũng Tàu, chúng ta dễ nhận thấy dấu vết của các đồi cát bị xẻ thịt lam nham. Có bãi cát bị gặm quá nửa, có bãi chỉ còn lại không đến 1/3 diện tích. Điển hình là bãi cát tại khu vực Trường Cao đẳng Cộng đồng tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Gần đến vòng xoay Đài Liệt sĩ TP. Vũng Tàu, nhìn qua phía tay trái là trụ sở của Công ty Bảo đảm an toàn Hàng hải II xây dựng trên một đồi cát đã được san phẳng. Đối diện vòng xoay Đài Liệt sĩ thành phố là dự án Trung tâm hội nghị quốc tế Vũng Tàu đang được xây dựng. Trước đây, tại khu vực này là một đồi cát rộng hơn 2ha, cao hàng chục mét. Không chỉ san phẳng đồi cát, người ta còn móc sâu xuống đất vài mét để làm tầng hầm. Còn ở đường Võ Thị Sáu, người ta đang xây dựng một trường THCS trên đồi cát. Dĩ nhiên, để có mặt bằng thi công, đồi cát này cũng đã phải... hy sinh.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, phần lợi nhuận khá béo bở từ việc xẻ thịt đồi cát làm trụ sở cơ quan, nhà ở... chính là việc bán hàng chục ngàn khối cát dư làm vật liệu san lấp. Vì vậy, với mỗi công trình xây dựng trên các đồi cát, chủ sở hữu thường bỏ túi hàng tỷ đồng tiền bán cát. Đây cũng chính là nguyên nhân làm cho các đồi cát tại Vũng Tàu đang bị xà xẻo không thương tiếc trong thời gian qua. Với đà này thì chỉ vài năm nữa, các đồi cát ở TP. Vũng Tàu sẽ... bị xóa sổ vì hiện vẫn có hàng chục dự án đã treo biển quy hoạch ngay trên các đồi cát.
Thành phố Vũng Tàu là một thành phố du lịch trọng điểm. Những đồi cát chạy dài theo tuyến ven biển không chỉ là “lá phổi” mà còn là nơi du ngoạn và nghỉ ngơi lý tưởng của người dân và hấp dẫn du khách mà ít nơi nào có được. Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng tỉnh cần quan tâm xem xét, đánh giá lại thực trạng các đồi cát dọc ven biển Vũng Tàu và các địa phương khác để có biện pháp quản lý, gìn giữ, đừng để các đồi cát “biến mất”, gây nhiều hiểm họa cho tương lai.
